به گزارش شمس آباد، یکی از موضوعات مهمی که امروزه ارتباط تنگاتنگی با مصالح عمومی دارد وقف است، به خصوص در جوامعی که اختلاف طبقاتی در آن زیاد باشد؛ چراکه به همین وسیله می‌توان نیازهای عمومی را برطرف کرد، اما در این میان یکی از نکات قابل توجه این است که در خور زمان و تغییر نیازها و ضرورت‌های روز جامعه، اهداف وقف و واقفان نیز از محدود شدن به سمت نذورات و مساجد و بقاع متبرکه خارج شد و به سمت اهداف عمومی و تخصصی‌تر از قبیل ایجاد یا هدایت مراکز علمی و بیمارستان‌ها پیش پیدا کرد. به همین ترتیب با تطبیق ضرورت‌های روز جامعه اهداف نوین و جدید با شرایط و ضوابط جدید برای وقف و واقفان تعریف شد تا به کمک آن بتوانند به صورت تخصصی‌تر و جدید‌تر در امور مهم شریک شوند. وقف در زمینه علم و فناوری از قبیل کمک به رشد و توسعه اقتصادی، کمک به پیشرفت‌های علمی و رضایتمندی محققان، ایجاد و افزایش سطح اشتغال دانش بنیان وقف در زمینه انرژی هسته‌ای و محیط‌زیست در دایره همین موقوفات جدید است که به گفته مسئولان سازمان اوقاف و امور خیریه ترویج این مهم نیازمند فرهنگ‌سازی طولانی مدت به ویژه بوسیله رسانه‌های دیداری و شنیداری است. 

 

طبق آخرین آماری که در اختیار روزنامه جوان قرار داده شده است، روند وقف‌های جدید به گونه‌ای بوده که از سال ۸۸ تا کنون روند صعودی داشته است، هرچند که سال ۱۳۹۳ با میزان ۲هزار و۹۹۴ مورد از متوسط خود نسبت به سال ۹۵ با تعداد ۲هزارو۶۶۵ تا حدی پیشی داشته است، اما به هر حال این حجم از وقف‌های جدید نسبت به متوسط سالانه ۴۰۰ موردی تا قبل از سال ۸۸ بسیار موفقیت آمیز بوده است. 

پیشنهاد ویژه :   شمس آباد نیوز : شمس آباد - «آتش به اختیار» یعنی؛

 

این آمار در ادامه حکایت از این دارد که وقف‌های نوین در سال ۹۶ در حوزه علمی، پژوهشی، ازدواج، مراکز درمانی، احداث مراکز درمانی و بخش دارو درمان به رقم قابل توجهی رسیده است. همچنین این آمار نشان می‌دهد در بحث وقف‌های جمعی نیز با مشارکت مردمی ساخت بیمارستان تخصصی برای بیماران مبتلا به سرطان در تهران و پارس و نیز توسعه بیمارستان آیت الله خوانساری در استان مرکزی صورت گرفته است. 

 

آنچه مهم است تشویق و فرهنگ‌سازی در موضوع وقف‌های نوین بوده که لازمه آن اطلاع‌رسانی و مشاوره دقیق به واقفان در استان‌ها و شهرهای مختلف کشور است که در همین زمینه به گفت‌وگو با حجت‌الاسلام و المسلمین محمد مهدی حاتمی، معاون حقوقی، اوقافی و امور مجلس سازمان اوقاف و امور خیریه نشستیم. 

وی در اینباره توضیح داد: در مورد موقوفات دو محور اصلی وجود دارد مبنی بر اینکه شیوه‌های جدید برای موقوفات اتخاذ شود که لازمه تحقق این امر فاصله برطرف از شیوه‌های سنتی وقف است؛ یعنی علاوه بر شیوه‌های سنتی وقف، روش‌های دیگری هم در نظر گرفته شود تا مردم به سمت وقف‌های نوین پیش پیدا کنند. 

 

حجت الاسلام حاتمی با تأکید بر این مهم که در روش‌های نوین از ابزارهای جدیدتر نیز باید استفاده شود، ادامه داد: در حال اماده سازمان اوقاف ابزارهای مالی جدیدی همچون اوراق وقف و صندوق‌های وقف را تعریف کرده و همچنین وقف جمعی و مشارکتی نیز بخش دیگری از همین موضوع بوده است. 

وی ضمن اجتماع‌بندی از این گفته‌های خود در راستای شیوه‌های نوین وقف افزود: این ابزارهای نوین امکان فراگیر کردن موضوع وقف را فراهم می‌‌کند و باعث می‌شود که امکان وقف حتی برای یک فرد معمولی با حداقل‌های مادی نیز فراهم شود. 

پیشنهاد ویژه :   شمس آباد نیوز : «ردصلاحیت بازی» ماموریت جدید رسانه‌های اصلاح‌طلب

 

معاون حقوقی، اوقافی و امور مجلس سازمان اوقاف و امور خیریه یادآور شد: در شیوه‌های ذکر شده، امکان وقف جمعی فراهم بوده و افراد می‌توانند با مراجعه به سایت سازمان اوقاف ضمن مطالعه مطالب مرتبط، پروژه‌های وقف جمعی را انتخاب کنند و در مسیر خواست در وقف سهیم شوند؛ یعنی با اختصاص بخشی از اموال خود، موقوفه بزرگ‌تری با مشارکت تعداد بیشتری از افراد ایجاد می‌کنند. 

 

وقف جمعی نیاز امروز

حجت الاسلام حاتمی با اشاره به تأیید شرعی و حقوقی مدل وقف جمعی تصریح کرد: اگر در گذشته یک نفر یک مدرسه را احداث می‌کرد، امروز اگر این امکان مادی برای بسیاری از تک‌تک افراد فراهم نباشد، می‌توان به جای یک نفر، هزار نفر را در امر ساخت یک مدرسه سهیم کرد و هر کدام به اندازه توان سهیم شوند. 

 

وی در ادامه به ضرورت موضوعیت وقف بعد از فراهم کردن امکان وقف اشاره کرد و گفت: وقف بعد از نیازهای جامعه شکل می‌گیرد؛ یعنی برای پر کردن خلأ‌های مورد شناسایی شده در جامعه، افراد خیر و واقف کار خیر را رقم می‌زنند. اما شناسایی نیازها در جامعه خود نیازمند سازو‌کار خاصی است که این مهم نیز در دفاتر مشاوره وقف عملیاتی می‌شود؛ یعنی در استان‌های مختلف نیازهای روز سنجش می‌شود و موقوفات جدید بنا بر اولویت‌های نیاز جامعه به واقفان بیان می‌شود. هر چند امکان دارد یک واقف با تمام شرایط موجود، موضوعی را وقف کند که کارآمدی آنچنان ندارد. به طور مثال فردی طی سال‌های گذشته در شهرستان کم جمعیتی یک مرکز درمانی بزرگ احداث کرده اماامروز حتی یک پزشک متخصص اماده به کار کردن در آن فضا نیست اما اگر این فرد مشورت دقیق انجام می‌داد، وقف موجود را جهت‌دهی می‌کرد. معاون حقوقی، اوقافی و امور مجلس سازمان اوقاف و امور خیریه بیان داشت: به طور مثال با مشورت درست می‌توان واقفان را به سمت وقف‌های نوین از قبیل علم و فناوری، تولید علم، حمایت از نخبگان، انرژی هسته‌ای، محیط‌زیست، حل معضل ریزگردها و سایر موضوعاتی تشویق کرد که علاوه بر منابع انسانی به منابع مالی هم نیاز دارد که تنها به واسطه دولت‌ها قابل تأمین نیست و بوسیله افراد خیر می‌تواند پایدار و کامل شود. 

پیشنهاد ویژه :   شمس آباد نیوز : تیر خلاص مسئولان محیط زیست بر قلب خرس پارک ملی گلستان - شمس آباد

 

نیازسنجی وقفی

حجت الاسلام حاتمی در پاسخ به سؤالی مبنی بر شیوه‌های جزئی شناسایی نیازها در کشور، به سیاست‌های کلی وقف در زمینه موضوعات نوین اشاره کرد و گفت: به طور مثال دیده می‌شود در یک شهر به صورت مشهود مرکز درمانی وجود ندارد و بر اساس همین ارزیابی واقفان را اجتماع کرده و در این‌باره توضیحات لازم ارائه می‌شود یا مثلاً در شهری دیگر فقدان ترویج فرهنگ اهل بیت یا قرآنی دیده می‌شود که در این زمینه هر استانی به صورت پروژه‌ای وارد و در نهایت با تعامل دستگاه‌ها و تبلیغات عمومی (کمپین و…) ضرورت‌ها اعلام می‌شود. 

 

معاون حقوقی، اوقافی و امور مجلس سازمان اوقاف و امور خیریه مشورت حضوری و شناسایی نیازهای روز در زمینه وقف را یکی از ضرورت‌ها دانست و در ادامه به فرهنگ‌سازی در این زمینه اشاره و تصریح کرد: بخش قابل توجهی از این مهم به ایجاد فرهنگ وقف نوین در ذهنیت افراد بر می‌گردد که به طور حتم تکرار آن نتیجه بخش خواهد بود. هر چند که رسانه‌ها و به خصوص صدا و سیما نقش قابل توجهی در این زمینه دارند تا با به تصویر کشیدن موقوفات جدید یا ساخت فیلم و مستند‌های مختلف ضرورت وقف‌های جدید را برای مردم جا بیندازند.

منبع: جوان

این خبر را به اشتراک بگذارید :