وقتی قربانی را مقصر می‌دانیم
سوءاستفاده از فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی موضوعی است که این روزها برای دغدغه‌مندان حوزه فرهنگ به یک معضل جدی تبدیل شده است و اگر فکری برای آن نشود می‌تواند باعث به وجود آمدن پیامدهای منفی بیشتری در آینده شود.
نکته تأسف بار اینجاست که در این مواقع همه فردی را مقصر می‌دانند که تصاویر و مطالب مرتبط با او در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده است در حالی که هیچ کس فردی یا افرادی که این تصاویر و مطالب را منتشر می‌کنند یا حتی افرادی را که این تصاویر را در گوشی‌های خود نگه می‌دارند و نگاه می‌کنند، هیچ کدام را مقصر نمی‌دانند و قربانی این رفتار غیراخلاقی و دور از انسانیت همان کسی است که با انتشار تصاویرش قربانی این غیر اخلاقی‌ها شده است.
این همه در حالی است که ما مسلمان هستیم و در جامعه‌ای زندگی می‌کنیم که برخوردار از فرهنگی غنی اسلامی است و تبیین الگوی صحیح سبک زندگی ایرانی – اسلامی از سال‌ها پیش به عنوان یکی از دغدغه‌های جدی مقام معظم رهبری مطرح و پیگیری می‌شود.
جای بسی تأسف است که به محض انتشار عکس‌ها، فیلم‌ها یا مطالب مرتبط با زندگی خصوصی افراد در شبکه‌های مختلف مجازی اعم از تلگرام و اینستاگرام یا فیس بوک و…. خیلی زود این تصاویر و مطالب سر از گوشی افراد مختلف در شهرهای گوناگون در می‌آورد.
عکس‌ها و مطالبی که گاه بسیار از آنها جعلی و فتوشاپی است یا مطالب منتشر شده شایعه بوده و یک کلاغ چهل کلاغ است.
انگار برخی از ما عادت کرده‌ایم به زندگی خصوصی افراد سرک بکشیم، در حالی که حریم خصوصی افراد در هر حالی باید باقی شود و کسی حق تعرض به حریم خصوصی افراد و بازی با آبروی دیگران را  ندارد.
فرض محال اگر کسی هم کار اشتباهی انجام داد نباید با آبروی آن فرد بازی کرد، چراکه باقی آبروی افراد امری است که رعایت آن چیزی از رعایت یک واجب شرعی کم ندارد.
 

کاسه داغ‌تر از آش
شاید شما هم این ضرب‌المثل را شنیده‌اید که می‌گویند فلانی کاسه داغ‌تر از‌ آش است. نمونه این ضرب‌المثل شاید کاری باشد که افراد کوته فکر با انتشار تصاویر یا مطالب مرتبط با یک اتفاق غیراخلاقی انجام می‌دهند.
به محض انتشار اولین عکس یا مطلبی راجع یک اتفاق غیر اخلاقی که از سوی فردی معروف سر زده است که ممکن است حتی شایعه و غیر واقعی باشد شاهد انتشار تصاویر و مطالبی در حد وسیع هستیم. اتفاقی که در حقیقت بازی با آبروی افراد است و خیلی راحت شأن و آبروی افراد را خدشه‌دار می‌کند و حیثیت آنها را به بازی می‌گیرد.
فرض را هم بر این بگذاریم که کاری غیراخلاقی از سوی فردی سر زده است، انتشار عکس، فیلم و مطالب مرتبط با این رویداد چه نفعی برای منتشرکنندگان دارد؟ و چرا برخی از افراد کاسه داغ‌تر از‌ آش می‌شوند و با انتشار این تصاویر و مطالب به راحتی با آبروی افراد بازی می‌کنند.
به این نوشته‌ها توجه کنید…
جدیدترین تصاویر از فساد اخلاقی مداح مشهور، عکس جدید از معشوقه فوتبالیست ملی‌پوش، تصاویر بدون حجاب بازیگر معروف تلویزیون، تصاویر لو رفته از پارتی شبانه هنرپیشه سینما، پشت پرده رابطه آقای… و خانم … دلت می‌خواهد فیلم کشف حجاب مجری معروف تلویزیون را ببینی؟… اینها تنها نمونه‌ای از مطالبی است که در شبکه‌های مختلف مجازی منتشر و به دلیل عدم پایبندی برخی از افراد به موازین اخلاقی خیلی زود در گوشی‌های تلفن همراه دست به دست می‌شود.
افراد یک عمر مجاهدت می‌کنند تا برای خودشان آبرویی دست و پا کنند، آن وقت خیلی راحت با یک کلیک آبروی آنها بر باد می‌رود. آن هم سر مسئله‌ای که شاید اصلاً واقعیت نداشته یا اگر واقعیت دارد یک کلاغ و چهل کلاغ شده است.
شاید مهم‌ترین انتقادی که به شبکه‌های اجتماعی در کنار تمامی مزایایی که دارند می‌شود این است که این شبکه‌ها به هیچ وجه قابل اعتماد نیستند و مطالبی که در این شبکه‌ها دست به دست می‌شود خیلی وقت‌ها یا اصلاً واقعیت ندارد یا غلو شده است.

  حرمت آبروی مؤمن، حرمت کعبه است
این اتفاقات در حالی روی می‌دهد که در دین مبین اسلام بر باقی آبروی افراد تأکید فراوانی شده است و در این باره احادیث فراوان، آیات قرآن و همچنین روایت‌های بیشماری داریم که توجه به آنها می‌تواند باعث شود تا آبروی افراد کمتری در این شبکه‌های اجتماعی به حراج گذاشته شود.
بردن آبروی افراد حتی با تخریب خانه خدا و قبله‌گاه مسلمانان برابر است و اگر کسی آبروی فرد مؤمنی را بریزد مثل این است که خانه خدا را تخریب کرده است.
این روایت در کتاب خصال آمده و اینگونه روایت شده است که مقدس‌ترین سرزمین، کعبه مکرمه (قبله‌گاه مسلمانان و نمازگزاران ) است به گونه‌ای که بدون توجه به آن نماز باطل و حیوانی که به آن سو ذبح نشود حرام است. تکریم و احترام کعبه بر همه واجب و اهانت به آن حرام و گناه بزرگی است، بنابراین همانطور که تخریب و اهانت به کعبه حرام است تخریب مؤمن و اهانت به او نیز حرام است. به راستی چه کسی به خود جرئت می‌دهد کعبه را خراب یا به آن اهانت کند؟ آیا جز ستمکارانی مانند یزید که حکم تخریب و آتش زدن کعبه را صادر کرد کسی چنین جسارتی را دارد؟ پس چگونه است که حرمت مؤمن  به آسانی مورد تخریب ، توهین و جسارت قرار می‌گیرد و آبروی مسلمان به سادگی ریخته می‌شود؟
در کنار این روایت احادیث فراوانی نیز در خصوص باقی آبروی افراد وجود دارد و از همه اینها که بگذریم قرآن کریم نیز به صراحت بر باقی آبروی افراد تأکید کرده است و ریختن آبروی مؤمن را گناهی بزرگ می‌شمارد.
خداوند در قرآن کریم می‌فرماید: «پس کسی را که خداوند مدافع او است چگونه انسان به خود جرئت می‌دهد که پرده‌اش را بدرد و رازش را فاش کند یا عیبش را آشکار سازد یا بی‌دلیل به او تهمت وارد نموده و آبروی او را بریزد و به حیثیتش صدمه برساند.»
تمام این آیات ، احادیث و روایات نشان دهنده این است که انسان باید به باقی آبروی همنوع خود، خواه مسلمان یا غیرمسلمان توجه داشته باشد و باقی آبروی دیگران را مانند یک واجب شرعی رعایت کند.
با این حال در شبکه‌های اجتماعی و در صفحات تلگرام و اینستاگرام گاه مطالبی راجع زندگی خصوصی افراد می‌بینیم که در حال رد و بدل شدن هستند و این اقدام هیچ سنخیتی با آموزه‌‎های دینی و اسلامی ندارد.
حجت‌الاسلام والمسلمین میرکریمی استاد حوزه و دانشگاه می‌گوید: بر هر فرد مسلمانی واجب است که آبروی فرد دیگری را باقی کند و در دین مبین اسلام به باقی آبروی افراد تأکید بسیار فراوانی شده است.
او می‌افزاید: تهمت، دروغ، غلو، یک کلاغ و چهل کلاغ، شایعه پراکنی و تجاوز به حریم افراد و بردن آبروی آنها رفتارهای پسندیده یک شخص مسلمان نیست و همه باید در باقی آبروی دیگران اهتمام داشته باشیم.
این کارشناس مسائل دینی می‌گوید: متأسفانه برخی از افراد خیلی راحت و بدون اینکه بدانند این کار آنها چه تأثیرات منفی می‌تواند داشته باشد نسبت به انتشار تصاویر و مطالب مرتبط با زندگی خصوصی افراد اقدام می‌کنند.
حجت‌السلام والمسلمین میرکریمی در ادامه بیان می‌کند: اگر فردی گناهی مرتکب شود، عملی را انجام دهد که خلاف عفت و موازین شرعی و اخلاقی بوده است، اگر از صمیم قلب توبه کند، قطعاً خدا او را می‌بخشد و علاوه بر بخشیدن، خدا او را دوست هم خواهد داشت، بنا براین فرض کنیم فردی گناه کرده اما ممکن است بعد از آن توبه کرده باشد، خدا گناه او را می‌بخشد، اما آیا گناه فرد یا افرادی که تصاویر و مطالب مرتبط با این گناه را منتشر کرده‌اند، می‌بخشد؟
این استاد حوزه و دانشگاه می‌گوید: باید یادمان باشد که نشر یک گناه خود گناه است. فرد یا افرادی که نسبت به انتشار تصاویر یا مطالب مرتبط با یک گناه یا فساد اخلاقی فرد دیگری اقدام می‌کنند در حقیقت به نشر این گناه دامن زده و این خود یک گناه بزرگ دیگری است که آنها مرتکب می‌شوند.
این کارشناس مسائل دینی در ادامه می‌افزاید: آبروی مؤمن با آبروی کعبه برابری می‌کند، بنابراین کسی نباید به خودش اجازه دهد با آبروی کسی بازی کند و اگر کسی گناهی را مرتکب شود و کاری انجام دهد که خلاف موازین اخلاقی است نباید آن را نشر داد، چراکه هم موجب هتک حرمت و بردن آبروی افراد و هم باعث نشر یک کار غیر اخلاقی می‌شود که این خود یک گناه بزرگ‌تر است.
حجت‌الاسلام و‌المسلمین میرکریمی برای جلوگیری از تکرار این اتفاقات و عدم انتشار این مطالب در شبکه‌های اجتماعی توصیه می‌کند افراد خودشان را جای دیگران بگذارند. وی می‌گوید: برای جلوگیری از عدم تکرار این اتفاقات فرد منتشرکننده خود را یک لحظه جای کسی بگذارد که می‌خواهد این مطالب را منتشر کند، آن وقت آنها را منتشر نخواهد کرد.
او خاطرنشان می‌کند: انسان باید همواره خدا را ناظر و اکنون بر کارهای خود بداند، آن وقت هنگام انتشار اینگونه مطالب و تصاویر وقتی خدا را ناظر بر اعمال خود ببیند از انتشار آنها خودداری می‌کند.
 

پیشنهاد ویژه :   شمس آباد نیوز : پورتال وزارت کشور

 

این خبر را به اشتراک بگذارید :